Thăm đất Thánh ở hai bờ hàng rào Israel
– Palestine
24/12/2008
Phạm Tuân
Nằm trong một quần thể di tích nhưng lại ở hai phía của hàng rào an ninh
đang là một trong những điểm nóng nhất thế giới; ít người có cơ hội đến được
cả hai nơi này trong một chuyến đi.
******
Chưa đến Jerusalem thì coi như chưa đến Israel, tôi đăng ký vội vã một
tour từ khách sạn Dan Panorama (Tel Aviv). Cô hướng dẫn gợi ý: Nếu đi Bethlehem
thì thêm 10 USD nữa. Tôi ngạc nhiên không chỉ vì có thể vào Bethlehem mà
còn vì không hiểu tại sao chỉ thêm có 10USD.
Di tích nhiều trong một:
Toàn cảnh Jerusalem nhìn từ trên cao.
Jerusalem bình yên ngoài sức tưởng tượng của tôi bởi nơi đây cả trong quá
khứ và hiện tại có quá nhiều biến cố. Những du khách đặt chân đến đây sẽ
có cảm giác thế nào là 3 tôn giáo lớn nhất và nhiều dân tộc đang chung sống
trong một thành phố đẹp như trong phim thần thoại. Vị hướng dẫn viên duy
nhất kiêm lái xe vừa đưa đoàn đi, vừa nói qua hệ thống loa của xe: “Jerusalem
- miền đất hội tụ 3 tôn giáo lớn nhất trên thế giới: Do Thái, Cơ Đốc và đạo
Hồi. Mỗi người khi đặt chân đến đây đều cảm thấy như đang trôi trong những
giấc mơ bí ẩn bởi mỗi viên đá trên các con đường hay mỗi bức tường…”. Không
khí linh thiêng xuất phát từ chính không gian kiến trúc. Tất cả những ngôi
nhà ở Jerusalem đều được xây dựng bởi một loại đá đặc biệt gọi là “đá Jerusalem”,
khiến nó có một màu trắng đều nhau, lưu giữ khí linh thiêng và huyền bí của
thành cổ. Nhà cửa, các khách sạn, nhà hàng cũng được xây bằng đá này.
Một góc Jerusalem: Những người đàn ông này vừa bán hàng vừa biểu diễn.
Dấu tích con đường hành khổ và 14 sự kiện trên đường vác Thánh giá và nơi
hành hình Chúa Jesu được tái hiện lại sinh động bằng con số đánh trên tường
và lời thuyết minh rõ ràng của vị hướng dẫn viên. Tuy nhiên tất cả những
di tích rất thiêng liêng đó chìm vào không khí náo nhiệt của chợ Ảrập và
những âm thanh lẫn lộn phát ra từ nhiều gian hàng ở đây. Một trong những
điểm đến đặc biệt khác của khu thành cổ là nhà thờ Hồi giáo Al Aqsa - Thánh
đường của đạo Hồi với kiến trúc mái vòm hình cung màu xám, vốn là nơi cầu
nguyện linh thiêng của các tín đồ đạo Hồi trong hàng trăm năm qua. Đứng từ
trên cao sẽ thấy hai hiểu tượng của Đạo Hồi và đạo Cơ Đốc tạo thành 2 điểm
nhấn trên nền Jerusalem.
Người Do Thái cầu nguyện bên Bức tường Than khóc.
“Bức tường Than khóc” di tích còn sót lại phía Tây của đền thánh Jerusalem
sau khi ngôi đền bị tấn công và tiêu hủy bởi quân La Mã vào năm 70. Người
Do Thái rất tôn sùng bức tường này vì đây là phần duy nhất còn lại của một
công trình lịch sử và là niềm tự hào của họ. Các tín đồ vẫn đổ về đây từ
khắp nơi trên thế giới cầu nguyện và hôn lên “Bức tường Than khóc”. Mỗi
người vào đây đều phải “Do Thái hóa” mình bằng cách đội những chiếc mũ của
người Do Thái làm bằng giấy để ngoài cổng. Đường vào Bức Tường được chia
thành 2 lối, một cho nam, một cho nữ. Nhưng nếu đứng sát hàng rào phân chia,
vẫn có thể kiễng lên để nhìn sang phía bên kia. Dạo bước trên phố cổ kính
và trầm mặc mới hiểu cảm giác đang bước qua những nơi mà rất nhiều sự kiện
lịch sử trọng đại của thế giới đã từng diễn ra. Những nền văn minh rực rỡ,
những đội quân dũng mãnh hay những nhà truyền giáo huyền thoại đã từng có
mặt ở nơi này.
Vượt hàng rào an ninh vào nơi Chúa ra đời:
Đường vào Bethlehem từ Jerusalem.
Chỉ có 3 người muốn đi Bethlehem trong tổng số 40 người đăng ký tour nhưng
hãng du lịch của Tel Aviv vẫn sẵn lòng mặc dù quy trình đi sang Thánh địa
không hề đơn giản. Rời Jerusalem, hướng dẫn viên chỉ cho tôi chiếc taxi
rồi bảo đi thẳng đến biên giới, tự đi qua hàng rào, sang bên kia sẽ có một
người tên là Adan đứng đón. Không có cảm giác đi du lịch một chút nào vì
trước mặt là bức tường an ninh sừng sững kéo dài hết tầm mắt, cổng vào Palestine
là những con đường chỉ đủ cho một người đi và hai bên là hàng rào sắt cùng
dây thép gai. Du khách đi qua những cửa xoay chỉ đủ cho mỗi người qua một,
và chỉ khi nhân viên an ninh ở trong ấn nút xanh thì mới có thể vào. Tôi
rút máy ảnh ra bấm lia lịa nhưng chỉ được mấy giây, nhân viên an ninh chỉ
mặt bảo không được chụp.
Nhà thờ Bethlehem được dựng lên chính nơi Chúa sinh ra đời.
Mọi thứ trên người đều phải đưa qua máy soi, dù cũng chẳng có mấy người vào
cùng một lúc. Soi xong sẽ tiếp tục đi trên con đường độc đạo với hàng rào
sắt để đến phía bên kia biên giới. Dù là nơi cực kỳ nổi tiếng về du lịch
nhưng các dịch vụ ở đây dường như là dã chiến: Chỉ có vài hàng lưu niệm,
vài hàng ăn nhanh nhưng tất cả đều được bán trên xe ôtô hoặc những chiếc
giá có bánh xe. Lúc tôi đến Bethlehem trùng với giờ thăm của Tổng thống
Italia nên được chứng kiến lực lượng an ninh được phô diễn thế nào. Chỉ 2km
từ biên giới đến Bethlehem mỗi ngôi nhà, mỗi góc phố đều có an ninh bồng
súng đứng, trong mỗi con hẻm là xe cảnh sát, xe cứu thương “mai phục”. Người
dân Bethlehem dường như đã quen với cảnh này nên vẫn bán hàng, và sinh hoạt
bình thường.
Máng cỏ nơi Chúa ra đời.
Đón tôi sau hàng rào, anh lại đưa chúng tôi lên taxi, không biển hiệu, không
cờ xí… chúng tôi đi như những người dân của thành phố này. Adan nhanh chóng
đưa chúng tôi đến nhà thờ Bethlehem, nơi Chúa được sinh ra giữa biển người
và những họng súng chọc lên trời. Di tích nơi Chúa được sinh ra đời nhỏ
gọn nép mình trong góc Nhà thời Bethlehem, nhỏ đến mức mọi người phải xếp
hàng và nối nhau đi qua từng người một. Ai qua đâu cũng cố gắng chụp ảnh
bằng được với cái máng cỏ nên khi đông khách, đoạn này bao giờ cũng bị ùn
tắc. Liên danh qua hàng rào an ninh Ai qua hàng rào cũng được (chỉ cần
mang theo hộ chiếu) nhưng hướng dẫn viên của Irael thì không được hành nghề
ở Palestine. Tôi biết được thông tin này khi hỏi người hướng dẫn Do Thái
đi cùng chúng tôi từ đầu tại sao không đưa chúng tôi đi tiếp.
Hướng dẫn viên người Ả rập tên Adan luôn bận rộn với những cuộc điện thoại
từ Jerusalem.
Adan là người Ảrập, anh không mở công ty nhưng không quá khó để kiếm được
tấm thẻ hành nghề hướng dẫn viên. Vì nơi đây là độc quyền du lịch của người
Ảrập nên anh cũng ăn nên làm ra dù lượng khách không đông lắm. ./.