Trên Sóng Nước Venise

Trần Đức Hợp

Lời giới thiệu:
Venezia hay Venise ở Italy, một thành phố xinh đẹp nổi tiếng trên thế giới đã đi vào huyền thoại và mang một cảm giác đặc biệt trong lòng du khách khi đến viếng thăm.

MỘT VÒNG XUNG QUANH HOTEL NƠI CƯ NGỤ

Do đã đặt phòng trước tại Hotel Continental, và được chỉ dẫn tại quầy hướng dẫn tại phi trường và chỉ mất 5 phút đi bộ từ trạm xe Bus đến khách sạn, nên tôi đã lẹ bước và băng qua 3 chiếc cầu đầu tiên, nơi không một bóng xe cộ và không một con đường cho xe chạy. Những tấm hình đầu tiên đã được náo nức đón nhận với không khí rộn ràng hạnh phúc tràn dâng trong lòng người du khách đến từ  San Diego. Ngay từ chiều hôm đầu tiên, tôi đã đi bộ nhiều nơi khắp hang cùng ngõ hẹp với một tâm trạng dẫu có lạc lối đường về . . .  thì cũng chỉ quanh quẩn trên hòn đảo nhân tạo Venise này và cũng sẽ trở về chốn cũ mà thôi . . .
Thành phố Venise này đã được xây dựng trên 500 năm, gồm 120 hòn đảo nhỏ, nối liền với nhau bởi 400 chiếc cầu cong cong xinh xắn có cấu trúc rất đặc biệt và cũng là những biểu tượng đặc biệt của Venise. Người Ý đã thừa hưởng được những truyền thống về kiến trúc và khoa học độc đáo từ những nhân tài từ nhiều trăm năm về trước như Michael Angelo, Leonard De Vinci . . . là những nhà kiến trúc sư bậc thầy có đầu óc sáng tạo và dám thực hiện những kiến trúc, dinh thự, nhà thờ lộng lẫy và lừng danh ở Venise cũng như những thành phố khác ở Ý Đại Lợi. Ngày xưa cũng như ngày nay, những công trình kiến trúc của Venise đã được quản trị và điều hành bởi Ủy Ban Hành Chính Thành Phố Venise (Committee Di Venezia) ngay bên cạnh chiếc cầu có mái che nổi tiếng – Rialto. Dưới chân cầu và dọc theo con kinh đào lớn là những nhà hàng trang trí rất mỹ thuật hấp dẫn du khách và một ngôi chợ địa phương rất tưng bừng náo nhiệt ngay dưới chân cầu này.

TRÚNG KẾ “KHÔNG THÀNH”

Trước khi đến Paris và Venise, tôi đã được nghe kể những chuyện du khách bị ăn cắp vặt và kẻ móc túi điệu nghệ ở những trạm Metro, nơi chốn đông người hay qua lại. A/H Nguyễn Tấn Thọ đã bị mất hết những giấy tờ quan trọng và tiền bạc làm tôi cũng khá nao núng vì những tay đạo chích ở Âu Châu đã hành nghề một cách nhẹ nhàng và quá êm thắm. Tuy đã chuẩn bị kỷ lưỡng, tất cả passport, credit cards, tiền bạc và giấy tờ quan trọng đều được để trong “safe box” tại khách sạn, hành lý gọn nhẹ đeo trên lưng chỉ có bình nước uống, bánh mì, máy hình gọn nhỏ, vài cuộn phim chụp hình và tấm bản đồ đường phố. Ngoài ra một số tiền nhỏ dành cho tiền đò, ăn vặt được để ở túi quần trước. Thế mà tôi cũng đã bị họ thăm hỏi, lục túi 2 lần ở Venise, tuy không mất gì cả. Vì những tên trộm thành Venise đã trúng kế “không thành”của tôi, túi xách đeo phía sau đã bị mở ra, nhưng không có gì đáng giá trong đó, có mở thì cũng kể như không mở  . . . Cũng giống như A/H Ái Văn đã viết “Có mà không duoc xài thì kể như không có”. Cô cháu của tôi còn tinh quái hơn . . . Khi để những tã dơ của thằng cu tí bên trong túi xách và đúng y chang nhù dự đoán, tên trộm thành Venise đã bị trúng bẫy, thò tay vào và bị “tẩu hỏa nhập ma”, tởn  cho tới già. “Đúng là kẻ cắp gặp bà già . . . non” phải không các bạn?

CHIẾC THUYỀN GONDOLA VÀ VENISE

Những chiếc thuyền cong cong xinh đẹp Gondola là một trong những biểu tượng đặc biệt của thành phố Venise từ hàng ngàn năm qua.
   Vối cấu trúc không cân xứng, một bên cong ra nhiều hơn bên kia, chiếc Gondola có chiều dài trung bình khoảng 11 mét và chiều ngang khoảng 1.5 mét, được cấu tạo gồm 280 mảnh ván gỗ rời khép kín vào nhau, thường là bằng gỗ Oak, trừ bộ phận tựa mái chèo bằng gỗ Walnut rất cứng rắn, và chiếc mái chèo nhẹ nhàng bằng gỗ Beech cho dễ xử dụng. Chiếc Gondola có đường cong phù hợp với trọng lượng vừa tầm cỡ của người chèo đò (Gondolier) để có sự cân xứng và mỹ thuật hài hoà.
Ngày nay tại Venise có khoảng 400 người chèo đò chuyên nghiệp và nghề này đã được cha truyền, con nối va không truyền ra cho người ngoài. Họ mặc chiếc áo trắng sọc đen với quần đen và đoi chiếc nón rơm có lằn vải xanh- đỏ tung bay trước gió tạo thành những nét đặc thù xinh đẹp của thành phố đầy thơ mộng và mỹ miều này.
Kỹ thuật đóng chiếc Gondola ngày nay chỉ còn nằm trong tay một số thợ đóng tàu thủ công chuyên nghiệp và sau khi đóng xong, chiếc Gondola sẽ được sơn phết bằng 7 lớp sơn đen bóng láng đặc biệt và theo họ công thức này được giữ kín bí mật. Ngoài ra để thêm phần thẩm mỹ, mỗi đầu mũi chiếc Gondola được gắn thêm 6 cái răng bằng kim loại, thép sáng bóng đặc trưng cho 6 khu phố của thành phố Venise. Được biết giá mỗi Tour Gondola là 60 Euro cho 5 người / 1- 2 tiếng và sẽ di chuyển trong các kinh đào của Venise, và tình cờ 9 cô Nữ sinh viên của trường đại học Kentucky đang thiếu một “partner”, còn các bạn Nam sinh viên thì  tiếc tiền hay không muốn bị “gươm lạc giữa rừng hoa” nên tôi đã có cơ hội tháp tùng đi giữa lòng thành phố hữu tình Venise này. Mỗi khi có  những góc cạnh nào đẹp thì chúng tôi trao đổi máy ảnh và chụp cho nhau những tấm ảnh đẹp và cười đùa tự nhiên như những người bạn thân. Họ cũng vỗ tay tán thưởng khi ông chèo đò vang ca lên những tình khúc thơ mộng và trữ tình của dân ca Ý Đại Lợi trong những khúc kinh đào vắng vẻ, hai bên là nhà cửa san sát và hoa nở rực rỡ mọc trên hành lang của từng chiếc cửa sổ.
Chúng tôi đã có những giây phút thật đẹp và hạnh phúc, dù không quen biết nhau từ trước,  do duyên gặp gỡ trên thuyền dù là ngắn ngủi và sau đó duyên  sẽ tan đi sau chuyến đò Gondola ở Venise này. Đúng như Ái hữu Phạm Hữu Vĩnh ở Quebec đã nói “Cuộc đời giống như ánh phù du”, mọi sự việc đúng là do “duyên may”, “duyên hợp”, hay “duyên tan” mà ra . . . hợp – tan, tan – hợp không  biết được.

HỘI ĐỒNG THÀNH PHỐ VENEZIA (COMMITTEE ĐI VENEZIA)

Tình cờ tôi đã đến thăm Hội đồng thành phố Venezia với tư cách cá nhân để học hỏi thêm những kinh nghiệm xây cất nhà cửa trên đầm lầy. Tòa nhà này nằm gần chiếc cầu nổi tiếng Rialto, bên trong là hội đồng thành phố nhóm họp. Nơi đây chính quyền thành phố Venezia được coi như là biểu tượng của sự ổn định và trong sạch nhất Âu Châu và được kết hợp hài hòa giữa ỉ dân chủ, quân chủ, và quý tộc qua vị Thống Đốc, Hội đồng Senate hay Đại Nghị Viện.
Là một thành phố Cộng Hòa tự trị từ hàng ngàn năm của Ý Đại Lợi với vị Thống đốc/ Doge biểu tượng cho sự đoàn kết của toàn dân , ông đã được bầu lên bởi Đại Nghị Viện và được chọn lọc từ những dòng dõi gia đình có tiếng tăm tốt ở Venezia và thường là trên 70 tuổi. Quyền hành của vị Thống Đốc rất giới hạn và Ngài không thể có quyết định nếu không có đủ sự hiện diện của 6 vị Nghị viên thành phố, đại diện cho 6 khu vực của Venezia. Ngài không được phép ra khỏi thành phố nếu không có sự tháp tùng của ít nhất 2 Nghị viên. Những hoạt động của vị Thống Đốc được kiểm soát bởi Hội Đồng Giám Sát gồm có 6 Nghị viên. Chức vụ này không phải vì tham vọng quyền lực hay tiền bạc mà chỉ là danh dự cao nhất của Cộng Hòa Venezia và tất cả những gia đình quý tộc đều mong ước có con cháu là vị Thống Đốc và tên tuổi sẽ được lưu truyền mãi mãi trong lịch sử của Venezia nay.
Ở Cộng Hòa Venezia, không một đảng phái chinh tri nào có thể chiếm độc quyền về quyền hành vì mọi quyết định đều được kiểm soát bởi các phe nhóm khác và sự thay đổi nhanh chóng của các Văn phòng  hành chánh nen rất khó cho bất cứ 1 cá nhân nào hay 1 phe nhóm nào chiếm được quyền hành hay bị tham nhũng vì thời gian nắm quyền chỉ có giới hạn ngắn, không đủ để lũng đoạn xã hội. Điều này đã được chứng minh trong lịch sử của Venezia, với sự hành quyết vị Thống Đốc tên là Marin Falier do sự lũng đoạn và tham vọng cá nhân, đã chống lại quyền lợi của nước Cộng Hòa Venezia. Hình của vị này đã được bức màng đen che mắt  biểu hiện cho tội ác của vị Thống Đốc và sự hành động này dưới sự giám sát và quyết định của 10 vị Nghị viên Cộng hòa.

GIẢI THƯỞNG ĐIỆN ẢNH VENISE VÀ GIẢI SƯ TỬ VÀNG:

Ngoài Hollywood, Hoa Kỳ và Cannes, Pháp là nơi có 2 giải thưởng điện ảnh nổi tiếng. Thành phố Venise cũng là nơi phát giải thưởng điện ảnh nổi tiếng được đạo diễn các nước nổi tiếng khắp thế giới gửi đến tham dự. Từ quảng trường St Mark, đi tàu phà qua đảo nhỏ Lido là nơi đặt trọng tâm của giải điện ảnh Venise này.
Năm nay 2003 giải Sư tử vàng đã được trao cho vị đạo diễn điện ảnh người Nga, với truyện phim “Cha và Con”. Các bạn có thể dùng Tàu phà Vaporeti đi quanh khắp các đảo trong 24 tiếng chỉ mất vài đồng Euro, và cũng chẳng ai kiểm soát vé tàu,  và tôi đã du hành nhiều lần quanh đảo để có những giây phút đặc biệt trên sóng nước Venezia này.

Lời kết:
Tôi đã được sống những ngày thần tiên trên hòn đảo Venise thơ mộng, này, những kỷ niệm đó thật đẹp và êm đềm mà không một nơi nào trên thế giới có được. Điều ấn tượng nhất với tôi là dù trải qua hàng ngàn năm lịch sử với biết bao đổi thay, người dân  thành phố Venise này đã lựa chọn khôn ngoan sự lãnh đạo không phải vì quyền lực, tiền bạc, chức tước hay tiếng tăm làm điều cơ bản. Vì những điều trên chỉ là phù du so với thời gian. Họ đã lựa chọn sự hạnh phúc, yên bình trong cuộc sống để mãi mãi là thành phỗ áxinh đẹp nhất trong lòng những người du khách đến từ phương xa.